Фестиваль «Не здесь»
Видео
Текст

Trumna z papieru

ten sen mnie rozgrzeszył
z deptanych konwalii

ulżył mi
w krzyżu zbitym jak pies

umarł mój ojciec a ja byłem tak biedny
że nie miałem na trumnę dla niego

musiałem zaoszczędzić nawet na grabiarzach

wziąłem stary karton po gazecie ściennej
w szkole do której chodziłem trzydzieści lat temu

narysowałem szkielet
czyli podstawę

tak jak uczono

potem krawędzie
i wypustki które trzeba posmarować klejem

wyciąłem tępymi nożyczkami dla dzieci
zagiąłem
i powlokłem gumą arabską

z mniejszej części arkusza zrobiłem wieko

tak jak skrzynię

krawędzie
wypustki
nożyczki i guma

nie pamiętam
jak go do niej wkładałem

może wyglądałoby to nazbyt śmiesznie jak na sen
który przyszedł mnie zbawić

w każdym razie
wbrew najgorszym obawom
wieko zamknęło się szczelnie
i pewnie leżało na szczycie
jak mówiłem
nie było pieniędzy na grabarzy
więc na odcinek z domu do kaplicy
wziąłem trumnę w ramiona

„dasz radę?”

„dam nie martw się mamo”

uniosłem
była lekka jak trumna dziecka

łaska mi sprzyjała
bo choć arkusz był miękki
trumna trzymała się sztywno

ruszyłem przez miasto
park ujazdowski
dom partii
nowy świat

palce mi grabiały na mrozie
ale wytrzymywałem bez przekładania z ręki na rękę
i bez proszenia o pomoc

nie odpowiadałem na powitania ludzi
pewnie teraz mają mnie za chama

nie wstydziłem się ubóstwa
nie uważałem że przynosi ujmę pogrzebowi

miałem je za źródło zwykłej niewygody

w kaplicy grabarze
którzy przedtem mówili
że bez trzech stów nie ma o czym mówić
rozpłakali się widząc
jak próbuję wcisnąć się z trumną
w ciasną komorę drzwi obrotowych

uruchomili niewidoczny mechanizm
rozsunęli przegrody
i wyszli mi naprzeciw

po raz pierwszy nie patrzyłem na nich jak na kruki
które nadfrunęły żeby odciąć mi ciało
po raz pierwszy poczułem prostą wdzięczność
za ulgę

oddałem papierową trumnę w ich ręce
mój kręgosłup wzrósł jak młode drzewo i wypuścił liście

po raz pierwszy w życiu
miałem sen bez wyrzutów sumienia

po raz pierwszy oddając ciężar
poczułem się nie cięższy lecz lżejszy

po raz pierwszy poczułem
że jestem dzieckiem które ma wszystko przed sobą

zmarłych pogrzebanych
niebo zadziwione
i ludzi przychylnych na ziemi

Гроб из бумаги

этот сон меня простил
за растоптанные ландыши

дал облегчение
пояснице побитой как собака

умер мой отец а я был такой бедный
что не было денег на гроб для него

надо было экономить даже на гробовщиках

взял старый ватман для стенгазет
школы куда ходил тридцать лет назад

нарисовал каркас
то есть основу

как учили

потом края
и выступы которые надо было мазать клеем

вырезал всё тупыми детскими ножницами
загнул
и намазал гуммиарабиком

из меньшей части листа сделал крышку

как сундук

края
выступы
ножницы и клей

не помню
как я его туда клал

может выглядело слишком смешно для сна
который пришёл меня освободить

как бы там ни было
вопреки наихудшим опасениям
крышка закрылась плотно
и надежно лежала на гробу
как уже сказано
не было денег на гробовщиков
потому от дома до церкви
нес гроб в руках

«справишься?»

«справлюсь не переживай мама»

понёс
лёгкий словно детский гроб

с божьей помощью
хоть картон был и мягким
гроб держался надёжно

шёл через город
уяздовский парк
дом партии
новый свет

пальцы коченели на морозе
но продержался без перекладывания из руки в руку
и без просьб о помощи

не отвечал на приветствия встречных
возможно они теперь считают меня грубияном

не стыдился бедности
не считал что похороны из-за нее становятся хуже

считал её источником привычных неудобств

в церкви могильщики
которые раньше говорили
что без трёхсотки не о чем говорить
расплакались увидев
как пытаюсь протиснуться с гробом
сквозь тесноту вращающихся дверей

запустили невидимый механизм
раздвинули перегородки
и вышли навстречу

впервые не смотрел на них как на воронов
прилетевших рвать моё тело
впервые почувствовал простую благодарность
за помощь

отдал бумажный гроб им в руки
мой позвоночник выпрямился как молодое дерево и выпустил листья

впервые в жизни
видел сон без угрызений совести

впервые отдавая ношу
ощутил не тяжесть а легкость

впервые почувствовал себя
ребёнком у которого всё впереди

похороненные мёртвые
удивлённое небо
и добрые люди на свете
День 14 ноября
(перевод: Олександр Стукало)
Раньше
Позже
Made on
Tilda